Κομισιόν: Οδηγίες επιβίωσης 72 ωρών για τους Ευρωπαίους πολίτες σε περίπτωση κρίσης ή έκτακτης ανάγκης

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή καλεί τους πολίτες να είναι προετοιμασμένοι για τις πρώτες τρεις ημέρες μιας σοβαρής κρίσης – Τι προβλέπουν οι νέες οδηγίες για φυσικές καταστροφές, διακοπές βασικών υπηρεσιών και άλλες απειλές.

Νέες οδηγίες για την προετοιμασία των Ευρωπαίων πολιτών απέναντι σε καταστάσεις έκτακτης ανάγκης παρουσίασε την Τρίτη 3 Νοεμβρίου 2026 η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στην ανάγκη κάθε νοικοκυριό να μπορεί να καλύψει τις βασικές του ανάγκες για τουλάχιστον 72 ώρες, δηλαδή τρεις ημέρες, σε περίπτωση σοβαρής κρίσης.

Η πρωτοβουλία παρουσιάστηκε στο Ευρωπαϊκό Φόρουμ Πολιτικής Προστασίας από την Ευρωπαία Επίτροπο Ισότητας, Ετοιμότητας και Διαχείρισης Κρίσεων, Χάτζα Λαχμπίμπ, και εντάσσεται στη στρατηγική της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την ενίσχυση της ανθεκτικότητας των κρατών-μελών και των πολιτών.

Σύμφωνα με την Κομισιόν, η Ευρώπη βρίσκεται αντιμέτωπη με ολοένα συχνότερες και πιο σύνθετες κρίσεις, γεγονός που καθιστά αναγκαία την καλύτερη προετοιμασία τόσο των δημόσιων υπηρεσιών όσο και των νοικοκυριών.

Τι σημαίνουν οι 72 ώρες αυτονομίας

Βασικός στόχος των νέων κατευθυντήριων οδηγιών είναι οι πολίτες να μπορούν να ανταποκριθούν στις πρώτες 72 ώρες μιας έκτακτης ανάγκης, κατά το διάστημα που κινητοποιούνται οι αρμόδιες υπηρεσίες για την παροχή βοήθειας.

Στο πλαίσιο αυτό, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προωθεί την προετοιμασία βασικών εφοδίων και ενός σακιδίου έκτακτης ανάγκης.

Ενδεικτικά, ένα νοικοκυριό μπορεί να φροντίσει να διαθέτει:

• Πόσιμο νερό και τρόφιμα μακράς διάρκειας.

• Φακό και εφεδρικές μπαταρίες.

• Φορητό ραδιόφωνο.

• Φαρμακείο πρώτων βοηθειών και απαραίτητα προσωπικά φάρμακα.

• Φορτισμένο φορητό φορτιστή κινητού τηλεφώνου.

• Αντίγραφα βασικών εγγράφων και χρήσιμους αριθμούς επικοινωνίας.

• Είδη προσωπικής υγιεινής.

Η προετοιμασία αυτή αποσκοπεί στη μεγαλύτερη ασφάλεια των πολιτών σε περιπτώσεις όπου ενδέχεται να διακοπεί προσωρινά η πρόσβαση σε ηλεκτρικό ρεύμα, νερό, επικοινωνίες ή άλλες βασικές υπηρεσίες.

Τέσσερις βασικοί άξονες προετοιμασίας

Οι νέες ευρωπαϊκές οδηγίες επικεντρώνονται σε τέσσερις βασικούς τομείς.

Ο πρώτος αφορά την αυτονομία των πολιτών για τουλάχιστον 72 ώρες, με την εξασφάλιση των απαραίτητων εφοδίων.

Ο δεύτερος προβλέπει την ενίσχυση της εκπαίδευσης για την αντιμετώπιση έκτακτων καταστάσεων, ήδη από τις μικρές ηλικίες, με κατάλληλες δραστηριότητες στα σχολεία και επιμόρφωση εκπαιδευτικών.

Ο τρίτος δίνει έμφαση στην προστασία των ατόμων με αναπηρία, ώστε τα σχέδια πολιτικής προστασίας να λαμβάνουν υπόψη τις ιδιαίτερες ανάγκες τους.

Ο τέταρτος αφορά την έγκαιρη και αξιόπιστη ενημέρωση του πληθυσμού, πριν, κατά τη διάρκεια και μετά από μια κρίση.

Δεν αποτελεί προειδοποίηση για επικείμενο πόλεμο

Ιδιαίτερη σημασία έχει η διευκρίνιση ότι οι οδηγίες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής έχουν προληπτικό χαρακτήρα και δεν αποτελούν ανακοίνωση για επικείμενο πόλεμο ή συγκεκριμένη άμεση απειλή.

Η ευρωπαϊκή στρατηγική καλύπτει ένα ευρύ φάσμα κινδύνων, όπως φυσικές καταστροφές, προβλήματα σε κρίσιμες υποδομές, υγειονομικές κρίσεις, κυβερνοεπιθέσεις και ζητήματα ασφάλειας.

Οι νέες κατευθυντήριες οδηγίες δεν είναι νομικά δεσμευτικές και δεν επιβάλλουν υποχρεωτικά σε κάθε νοικοκυριό την αποθήκευση προμηθειών.

Στόχος είναι να διαμορφωθεί μια κοινή ευρωπαϊκή κουλτούρα πρόληψης και ετοιμότητας.

Ευρωπαϊκή Ημέρα Ετοιμότητας από το 2027

Παράλληλα, η Κομισιόν ανακοίνωσε την πρόθεσή της να καθιερώσει ετήσια Ευρωπαϊκή Ημέρα Ετοιμότητας, η οποία προτείνεται να πραγματοποιείται κάθε 23 Οκτωβρίου, με πρώτη διοργάνωση το 2027.

Η ημερομηνία συνδέεται με την επέτειο δημιουργίας του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Πολιτικής Προστασίας, στις 23 Οκτωβρίου 2001.

Η σχετική πρωτοβουλία θα προωθηθεί σε συνεργασία με τα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα.

Η σημασία της πρόληψης για τη Θράκη

Οι νέες ευρωπαϊκές κατευθύνσεις έχουν ενδιαφέρον και για τη Θράκη, μια περιοχή όπου η προετοιμασία για φυσικές καταστροφές, έντονα καιρικά φαινόμενα και πιθανές διακοπές βασικών υποδομών αποτελεί σημαντικό ζήτημα πολιτικής προστασίας.

Η ενημέρωση των κατοίκων της Κομοτηνής, της Ροδόπης και της ευρύτερης Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης για βασικά μέτρα αυτοπροστασίας μπορεί να συμβάλει στην αποτελεσματικότερη αντιμετώπιση έκτακτων περιστατικών.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επισημαίνει ότι η ετοιμότητα ξεκινά από το σπίτι, το σχολείο και την τοπική κοινωνία, ενώ η συνεργασία των πολιτών με τις αρμόδιες υπηρεσίες αποτελεί βασική προϋπόθεση για την αποτελεσματική διαχείριση μιας κρίσης.

Το κεντρικό μήνυμα των νέων οδηγιών είναι η πρόληψη και η ψύχραιμη προετοιμασία, χωρίς πανικό ή καλλιέργεια φόβου.